Công trình xanh- Tiềm năng tiết kiệm năng lượng mới

Tại Hội thảo Khai mạc Tuần Lễ Công trình hiệu quả năng lượng Việt Nam 2018 diễn ra vào chiều 25/8, các kiến trúc sư đã cùng bàn vấn đề năng lượng bền vững trong lĩnh vực công trình xây dựng tại Việt Nam. Trong đó đặc biệt nổi bật là chia sẻ từ KTS Lê Trương, Tổng Giám đốc CTCP kiến trúc xây dựng TTA Partners: “Đã có hàng trăm hội thảo nói về công trình xanh nhưng đến nay, nhận thức của chủ đầu tư về công trình xanh vẫn chưa được thực sự rõ ràng. Bản thân là công ty kiến trúc, chúng tôi đã tự đưa ra khái niệm công trình xanh dưới góc độ tiếp cận là góc nhìn kiến trúc sư để nhà đầu tư dễ hình dung nhất”.

Đúng là như vậy, mặc dù khái niệm “ Công trình xanh” đã được giới thiệu ở Việt Nam từ năm 2007 nhưng hơn một thập kỷ xây dựng,  Việt Nam chỉ dừng ở gần 100 công trình xanh ở nhiều giai đoạn khác nhau, con số này quá thấp so với hơn 2.100 dự án tại Singapore và hơn 750 công trình xanh tại Úc.

Theo nghiên cứu tổng hợp và so sánh 07 hệ thống đánh giá công trình xanh trình Bộ Xây dựng mới đây của dự án Năng lượng sạch do USAID tài trợ, công trình xanh được đánh giá theo các tiêu chí chính sau đây:Tiết kiệm năng lượng qua nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng và khuyến khích sử dụng năng lượng tái tạo, Tiết kiệm nước nhờ sử dụng thiết bị tiết kiệm nước hoặc tái sử dụng nước, Tiết kiệm sử dụng vật liệu hoặc sử dụng vật liệu bền vững thay thế, Bảo vệ sinh thái cho môi trường xung quanh, Giảm thiểu phát thải và ô nhiễm tới môi trường, Cải thiện tiện nghi và môi trường bên trong công trình nhằm đảm bảo sức khỏe cho người sử dụng.

Để có thể đánh giá các công trình xây dựng theo mỗi tiêu chí trên, các hệ thống đánh giá công trình xanh phải dựa vào các yêu cầu và hướng dẫn kỹ thuật được quy định trong chính các quy chuẩn, tiêu chuẩn quốc gia hoặc các hệ thống tiêu chí uy tín được áp dụng rộng rãi. Đơn cử như hệ thống Green Star của Úc thường trích dẫn các tiêu chuẩn quốc gia (ký hiệu: AS) hoặc luật xây dựng Úc (ký hiệu: BCA). Hệ thống đánh giá công trình xanh phổ biến nhất thế giới hiện tại, LEED của Hội đồng Công trình Xanh Mỹ cũng thường trích dẫn các yêu cầu và hướng dẫn từ các tiêu chuẩn ASHRAE do Hiệp hội kỹ sư nhiệt lạnh và điều hòa không khí nước này đưa ra hay các tiêu chuẩn tiết kiệm điện quy định cho nhãn năng lượng ENERGY STAR. Việc dựa vào các hệ thống tiêu chuẩn quốc gia sẵn có giúp các kỹ sư và kiến trúc sư dễ dàng hiểu, từ đó lựa chọn giải pháp kỹ thuật và chuẩn bị hồ sơ trình duyệt phù hợp.

Tại Việt Nam, việc Bộ Xây dựng ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 09:2013/BXD “Các công trình xây dựng sử dụng năng lượng hiệu quả”, có hiệu lực từ ngày 15/11/2013, quy định những yêu cầu kỹ thuật bắt buộc đối với hiệu quả năng lượng của các hệ thống vỏ công trình, thông gió, điều hòa, nước nóng, chiếu sáng, thang máy…, đã tạo tiền đề quan trọng cho việc đánh giá công trình tiết kiệm năng lượng. Ngoài ra, Bộ Xây dựng đã hợp tác với Tổ chức Tài chính Quốc tế (IFC) thuộc Nhóm Ngân hàng Thế giới để đưa ra sách “Hướng dẫn Áp dụng Quy chuẩn Kỹ thuật Quốc gia QCVN 09:2013/BXD” và các bảng tính nhằm giúp các kỹ sư và kiến trúc sư dễ dàng thiết kế công trình tuân thủ các yêu cầu quy chuẩn.

Thêm vào đó, trong khuôn khổ Chương trình Mục tiêu Quốc gia về Sử dụng Năng lượng Tiết kiệm và Hiệu quả, Bộ Công Thương đã cùng với Bộ Khoa học và Công nghệ đưa ra các tiêu chuẩn kỹ thuật về hiệu suất năng lượng cho các thiết bị gia dụng và triển khai dán nhãn năng lượng cho các sản phẩm như bóng đèn, quạt, TV, tủ lạnh, máy giặt, nồi cơm điện, điều hòa không khí… với gần 7.300 chủng loại thiết bị điện đang lưu hành tại Việt Nam.

Bà Vũ Thị Kim Thoa - Trưởng đoàn Tư vấn của Chương trình Năng lượng sạch USAID Việt Nam cho biết, lợi ích rõ ràng nhất của công trình xanh là có thể tiết kiệm 50% tiêu thụ năng lượng so với thiết kế ban đầu mà không làm tăng chi phí. Lợi ích rõ ràng nhất của công trình xanh là giảm chi phí vận hành (thường chiếm hơn 80% chi phí đầu tư). Qua đó, làm tăng giá trị tài sản, mức hoàn vốn đầu tư nhanh, hấp dẫn khách hàng.

Thực tế các chủ đầu tư có quan tâm đến Công trình Xanh nhưng lại gặp nhiều trở ngại. Muốn xây dựng công trình xanh phải có kiến trúc sư am hiểu về nó, muốn làm công trình phải có tư vấn công trình xanh, phải có vật liệu xanh. Những nhân tố này ở chúng ta chưa có đủ, bà Thoa nói.

Bà Thoa cho rằng, công trình xanh không chỉ là phần xây xanh ở trên mái mà vật liệu cũng phải xanh, tức là quá trình làm ravật liệu xây dựngđó tốn ít dầu, ít than, ít điện, kiến trúc sư phải thiết kế xanh, kỹ sư phải thiết kế hệ thống kỹ thuật trong công trình giảm năng lượng và sử dụng được năng lượng xanh và năng lượng sạch.

Hiện nay, Việt Nam là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của biến đổi khí hậu toàn cầu. Trong Chiến lược Phát triển Xanh Quốc gia cũng đã đưa ra các kế hoạch hành động nhằm giảm lượng khí thải nhà kính 8 - 10% (trong giai đoạn 2011 - 2020) so với năm 2010, giảm thiểu tiêu thụ năng lượng trên 1 đơn vị GDP 1 - 1.5% mỗi năm.

Đô thị hóa một cách bền vững là một trong những giải pháp từ chiến lược quốc gia khi nhu cầu tiêu thụ năng lượng trong ngành xây dựng gia tăng đáng kể với sự tăng trưởng của tỉ lệ đô thị chiếm 35.7% trong năm 2015 và dự đoán tăng thêm 6.01% vào năm 2020.

Trong khi đó, Bộ Quy chuẩn Kỹ thuật Quốc gia về Công trình Hiệu quả năng lượng (QCVN 09:2017/BXD) đã được ban hành năm 2018 bởi Bộ Xây dựng, cập nhật so với phiên bản QCVN 09:2013/BXD, và được kỳ vọng làm cơ sở áp dụng thực tế để cải thiện môi trường xây dựng bền vững, đặc biệt là các công trình hiệu quả năng lượng.

Đồng thời, Luật về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả năm 2010 và Danh sách các cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm đã thể hiện rằng các cơ sở tiêu thụ năng lượng cần có kế hoạch sử dụng và vận hành có kế hoạch đảm bảo mức tiêu thụ năng lượng hiệu quả và hợp lý.

http://reatimes.vn/cong-trinh-xanh-co-chi-phi-dau-tu-thap-h…
Nguồn: Tạp chí Bất động sản Việt Nam